Charles Simic – Chùm thơ văn xuôi

Những văn bản của Charles Simic dưới đây là sự giao thoa giữa thơ và truyện, giữa tự sự và phi tự sự, giữa tượng trưng và siêu thực, bi kịch và hài hước. Những liên tưởng được đẩy đến mức tự do nhất, những gián đoạn chủ ý được tạo ra, phá vỡ mọi logic khả đoán… trong những bài thơ văn xuôi của Charles Simic, trên thực tế, lại có thể biểu đạt, thông qua phương thức ám thị, trạng thái phi nhân của xã hội hiện đại.
Bài dịch khai bút cho một năm mới. Cũng là khởi động lại blog sau một thời gian dài. Từ nay, blog này sẽ như là nơi để tôi thực hiện các bài tập của mình.

*

Con chuột nhắt nuôi những con vẹt xanh. Cửa lồng mở toang. Những con chim trụi lông. Chúng run rẩy trước ánh nắng rạng rỡ đến nỗi ngã nhào trong lồng.

“Bản chất của giống chim này là vậy”, chuột nói, “chỉ thích yêu và được yêu!”

Ngài Jesus bị đóng đanh trên cây thập ác gật gù. Trông ông ta thật tâm trạng bất chấp đôi mắt bị gạch chéo và bộ ria tướng cướp Mexico mà kẻ nào đó đã vẽ lên ông.

*

Người đàn ông bị xử chém đó bước xuống từ đoạn đầu đài. Y nâng cái đầu đẫm máu của mình trên tay.

Những cây táo đang trổ hoa. Y tìm đường đến quán rượu của làng, nơi mọi người đang nhìn cảnh tượng này. Đến đó, y ngồi xuống bên một cái bàn và gọi hai vại bia, một cho y và một cho cái đầu của y. Mẹ tôi chùi tay vào tạp dề và phục vụ y.

Thế giới khi đó thật yên tĩnh. Người ta có thể nghe thấy dòng sông xưa; trong sự bối rối của mình, thỉnh thoảng nó lại lơ đễnh và chảy ngược về.

*

Mọi thứ đều có thể thấy trước. Mọi thứ đều đã được thấy trước. Cái gì đã thành định mệnh thì không thể nào tránh được. Ngay cả củ khoai luộc này. Chiếc dĩa này. Mẩu bánh mì đen này. Ý nghĩ này nữa….

Bà tôi, người đang sụt sùi bên vỉa hè biết điều ấy. Bà bảo, chẳng có thượng đế nào đây, chỉ có một con mắt ở đó ở đây là nhìn thấy rõ. Hàng xóm vì mải mê xem ti vi nên đã thiêu bà như một phù thủy.

*

Nơi sự vô tri là nỗi hân hoan, nơi hàng đêm người ta nằm trên chiếc giường của sự ngu xuẩn, nơi người ta quỳ gối khẩn cầu một thiên thần ngờ nghệch… Nơi người ta đi theo một thằng đần độn để tham chiến trong một đạo quân gồm toàn những tên ngu si hưởng thái bình… Nơi gà trống gay cả ngày không chán….

Cái đầu rỗng dễ thương đang hát đi hát lại một đoạn của bài tình ca nó vẫn hát. Chúng tôi ăn sáng trên sân thượng với những chùm nho vẽ đánh lừa thị giác mà ngay cả lũ chim cũng mổ vào. Và bây giờ là những nụ hôn… vì chúng mà chúng tôi quên cả việc phải tháo bỏ những tấm mặt nạ Halloween của mình.

Hải Ngọc dịch
Nguồn: Charles Simic, The World Doesn’t End, A Harvest Book, Harcourt Brace & Company 1990.